Sargoz Avı Nasıl Yapılır? Kayalıkta ve Dalgakıranda Sargoz İçin Yem ve Lider Seçimi

Kısa cevap: Sargoz en çok dalganın kayaya vurup köpük yaptığı kayalık kıyılarda, mendirek taşlarının dibinde ve midye bağlamış iskele ayaklarında tutulur. En verimli zaman dalgalı günlerde gün doğumu, gün batımı ve gecenin ilk saatleridir. Doğal yem olarak midye, yengeç, karides ve boru kurdu; suni yem olarak 5-8 cm silikon karides ve kurt kullanılır. Sargoz iğneyi alır almaz kayaya kaçtığı için misinanın ucuna 0,28-0,35 mm kalın bir lider bağlanır. Amatör avda en küçük yasal boyu 21 cm'dir.

Sargoz nasıl tanınır? Karagözden farkı ne?

Sargoz (Diplodus sargos) karagözgiller ailesindendir; karagöz, çipura ve izmaritle akrabadır. Gümüşi ve yanlardan basık gövdesinde ince koyu dikey çizgiler, kuyruk sapında ise belirgin siyah bir leke vardır. Önde kesici, arkada öğütücü dişleri vardır; midye, yengeç ve küçük kabukluları kırarak yer. Aynı kayalıkta karagözle birlikte çıktığı için ikisi sık karıştırılır:

Özellik	Sargoz	Karagöz
Desen	Çok sayıda ince dikey çizgi, kuyruk sapında siyah leke	Ensede ve kuyruk sapında iki geniş siyah bant
Kıyıdaki boy	Çoğunlukla 20-30 cm, daha iri olabilir	Genellikle daha küçük
Sevdiği su	Köpüklü, dalga vuran kayalık	Kayalık, iskele ayağı, sakin liman içi de
Uç misinası	0,28-0,35 mm	0,20-0,26 mm
En küçük yasal boy	21 cm	18 cm

Karagöz için yer ve yem ayrıntısı karagöz hangi yeme gelir rehberinde. Burada sargozun farkına odaklanıyoruz: daha güçlü bir balık, daha dalgalı su ve daha kalın takım.

Sargoz nerede ve ne zaman tutulur?

Sargoz kayaya bağlı yaşar ve beslenmek için dalganın kayaları yıkadığı sığ şeride girer. Dalga taşlara çarpınca midye, yengeç ve küçük kabukluları yerinden oynatır; sargoz bu köpüklü suyun altında yemlenir. Kıyıdan en verimli noktalar:

• Köpük hattı: dalganın kayaya vurup geri çekildiği beyaz su. Balık köpüğün altında, taşın dibinde durur.
• Mendirek ve dalgakıran taşları: özellikle açık denize bakan dış taraf. Taş blokların arası midye ve yengeç doludur.
• Midye bağlamış iskele ayakları: sakin günlerde sargoz yapının gölgesine yakın kalır.
• Kayalık burunlar ve kaya-kum geçişleri: akıntının döndüğü ve dibin değiştiği yerler.

Sargoz genellikle 1-5 m gibi sığ derinliklerde beslenir; bu yüzden uzak atış çoğu zaman gereksizdir. Yıl boyu tutulabilir. Kıyıda en çok dalgalı ve rüzgarlı günlerde, özellikle fırtınanın ardından deniz yatışmaya başladığında hareketlenir. Sonbahar ve kış aylarında kıyıya daha yakın olduğu kabul edilir, ancak bu bölgeye göre değişir. Gün içinde gün doğumu ve gün batımı en iyi saatlerdir; yazın sıcak öğle saatlerinde balık derine ya da gölgeye çekilir. Cam gibi durgun ve berrak suda sargoz çok temkinlidir; böyle günlerde akşamı bekleyin.

Sargoz hangi yeme gelir?

Sargoz kabukluyla beslenir; en iyi yemler de kayalıkta kendi bulduğu yemlerdir. Köpüklü suda yemin iğnede kalması, yemin cinsi kadar önemlidir.

Yem	Nasıl takılır	Ne zaman öne çıkar
Midye	Kabuktan çıkarılır, iğneye birkaç kez geçirilir, ince yem ipiyle sarılır	Köpüklü kayalık ve mendirek; en yaygın sargoz yemi
Küçük yengeç (2-4 cm)	İğne kabuğun yan kenarından geçirilir	İri sargoz hedeflendiğinde; küçük balık yengeci didikleyip bitiremez
Karides	Kuyruktan girilip gövdeye doğru geçirilir, iğne ucu açıkta kalır	Alacakaranlık, gece ve iskele dibi
Boru kurdu	İğne boyunca giydirilir, ucu biraz sarkar	Sakin su ve gece dip avı
Silikon karides veya kurt (5-8 cm)	Jighead ile ya da dip takımında	Doğal yem bulunmayan günler, LRF ile kayalık tarama

Midyenin köpükte iğnede kalması için sarma tekniği midye nasıl takılır rehberinde, karidesin canlı kalacak şekilde takılması karides oltaya nasıl takılır rehberinde anlatılıyor. Kıyı için silikon seçenekler silikon karides yemler sayfasında.

Sargoz takımı nasıl olmalı?

Dip ve şamandıra takımı

• Kamış: 2,70-3,90 m. Uzun kamış misinayı öndeki taşların üstünden aşırır ve dalgada kontrolü kolaylaştırır.
• Makine: 3000-4000 boy, ön frenli.
• Misina: ana misina 0,30-0,35 mm, iğne kösteği 0,25-0,30 mm.
• İğne: yemin boyuna göre genellikle 4-8 numara. Numara büyüdükçe iğne küçülür.
• Kurşun: dalgada yemi yerinde tutan en hafif kurşun. Ağır kurşun taşların arasına sıkışır.

LRF ile sargoz avı

LRF (Light Rock Fishing), hafif kamış ve küçük yemle yapılan kayalık avıdır. Sargoz için LRF'nin ağır ucunda kalın: 2,10-2,40 m, yaklaşık 3-15 gr atarlı kamış, 1000-2000 boy makine, 0,6-0,8 PE ip ve ucuna 1-1,5 m fluorocarbon. 3-7 gr jighead'e takılı 5-7 cm silikon karides ya da kurdu taşların dibinde yavaşça sürükleyin. İnce takımla iri sargozu kayadan çıkarmak zordur; balık kayaya kaçmaya başladığında kamışı açığa doğru yatırıp baskı kurun. Hafif takım için 0,26 mm fluorocarbon lider misina alt sınırdır; iri balık beklenen kayalıkta daha kalın uç tercih edin.

Sargoz avı nasıl yapılır? Adım adım

1. Denizi okuyun. Orta şiddette dalga ve kayaya yakın bir köpük hattı arayın. Dalga setlerini birkaç dakika izleyin; en büyük dalganın nereye kadar ulaştığını görün.
2. Güvenli ve yakın bir nokta seçin. Köpüğün çekildiği taş dibine atış yapabileceğiniz, dalganın ulaşmadığı kuru bir kaya bulun.
3. Yemi taze tutun. Her atıştan önce yemi kontrol edin; köpükte didiklenen midye birkaç dakikada biter.
4. Köpüğün kenarına atın. Yemi beyaz suyun tam ortasına değil, kenarına ve taş dibine bırakın. Kurşun dibe oturunca misinayı hafifçe gerin.
5. Didiklemede değil, çekişte çakın. Sargoz önce yemi küçük vuruşlarla yoklar. Kamış ucu belirgin şekilde eğilip çekildiğinde kısa ve kararlı çakın.
6. İlk iki saniyede kayadan ayırın. Çakıştan hemen sonra kamışı kaldırıp sarmaya devam edin; balığa taşların arasına girme fırsatı vermeyin. Fren, misinanın kopma dayanımının yaklaşık üçte birinde boşalacak kadar sıkı olsun.
7. Dalgayla alın. Balığı gelen dalganın üstünde kıyıya yaklaştırın; yüksek mendirekte kepçe kullanın.
8. Ölçün. 21 cm'nin altındaki sargozu zarar vermeden suya bırakın.

Gece sargoz avı nasıl yapılır?

Sargoz gece de beslenir; yazın sıcak günlerde gece avı çoğu zaman gündüzden verimlidir. Gece deniz sakinse köpük aramak yerine mendirek dibi, iskele ayakları ve kaya-kum geçişlerinde dip takımı kurun. Boru kurdu ve karides gece öne çıkar. Kamış ucuna takılan bir zil ya da kamış ucunu izleyebileceğiniz sabit bir konum, vuruşu kaçırmamanızı sağlar. Silikon kullanacaksanız karanlıkta parlayan (glow) gövdeleri dibe yakın ve yavaş sarımla çalıştırın.

Amatör avda balık çekmek için suya ışık tutmak yasaktır; can güvenliği için kullanılan ve 50 watt'ı geçmeyen aydınlatma bu kapsamda değildir. Kafa lambasını suya değil ayağınızın önüne doğrultun.

Kayalıkta sargoz avlarken güvenlik

• Yosunlu ve ıslak kaya kuru görünse bile kaygandır; kaymaz tabanlı ayakkabı giyin.
• Denize sırtınızı dönmeyin. Dalgalar setler halinde gelir; birkaç küçük dalgadan sonra büyük bir dalga gelebilir.
• Dalganın yıkadığı ıslak kayaya çıkmayın; hiçbir balık bu riske değmez.
• Gece kayalığa yalnız gitmeyin, telefonunuzu su geçirmez bir kılıfta taşıyın. Acil durumda 112'yi arayın.

Kayalık zeminde takılmayı azaltan montajlar için kayalık sahillerde av teknikleri yazısına bakabilirsiniz.

Sargoz kaç cm olmalı? Yasal sınırlar

Amatör avda sargozun en küçük yasal boyu 21 cm'dir; boy sınırında yüzde 5 tolerans vardır. Sargoz için zaman yasağı yoktur. Kg ile sınırlanan türlerde toplam 5 kg'ı geçemezsiniz; en büyük balık hariç tutulduğunda kalan balıklar 4 kg'ı geçmiyorsa av yasal sınır içinde sayılır. Denizde her olta takımında en fazla 6 iğne ve kişi başı en fazla 4 olta takımı kullanılabilir. Amatör avda tutulan balık satılamaz. Kaynak: Tebliğ No: 2024/21, Çizelge 7, Madde 8 ve Madde 16. Boyu doğru ölçmek için balık boyu nasıl ölçülür rehberine bakın.

Sargozla aynı kayalıkta karagöz, çipura ve mırmır da çıkar; bu türlere uygun yemler çipura, karagöz ve mırmır yemleri sayfasında bir arada.